Zamiana jednostek polega na przeliczeniu tej samej wielkości na inną skalę zapisu. Przedrostki kilo, mega, giga, mili, mikro i nano nie są osobnymi jednostkami. To mnożniki dodawane do jednostek takich jak metr, wat, paskal, herc, dżul albo gram.
Ten sam przedrostek działa tak samo przy różnych jednostkach. kilo oznacza mnożnik 1000, dlatego 1 km = 1000 m, 1 kW = 1000 W, 1 kPa = 1000 Pa, 1 kHz = 1000 Hz i 1 kJ = 1000 J.
Tabela przedrostków SI do zamiany jednostek
| Przedrostek SI | Symbol | Mnożnik | Zapis dziesiętny | Przykład jednostki |
|---|---|---|---|---|
| tera | T | 1012 | 1 000 000 000 000 | 1 THz = 1012 Hz |
| giga | G | 109 | 1 000 000 000 | 1 GHz = 109 Hz |
| mega | M | 106 | 1 000 000 | 1 MW = 106 W |
| kilo | k | 103 | 1 000 | 1 km = 103 m |
| hekto | h | 102 | 100 | 1 hPa = 100 Pa |
| deka | da | 101 | 10 | 1 dag = 10 g |
| decy | d | 10-1 | 0,1 | 1 dm = 0,1 m |
| centy | c | 10-2 | 0,01 | 1 cm = 0,01 m |
| mili | m | 10-3 | 0,001 | 1 mm = 0,001 m |
| mikro | µ | 10-6 | 0,000001 | 1 µm = 10-6 m |
| nano | n | 10-9 | 0,000000001 | 1 nm = 10-9 m |
| piko | p | 10-12 | 0,000000000001 | 1 pF = 10-12 F |
Jak działa zamiana jednostek z przedrostkiem?
Przedrostek SI zmienia mnożnik jednostki, a nie rodzaj mierzonej wielkości. Dlatego schemat zamiany jest taki sam dla długości, mocy, ciśnienia, częstotliwości, energii i masy.
wartość w jednostce podstawowej = wartość × mnożnik przedrostka
| Zamiana jednostek | Obliczenie | Wynik |
|---|---|---|
| 5 km na m | 5 × 1000 m | 5000 m |
| 250 mm na m | 250 × 0,001 m | 0,25 m |
| 12 cm na m | 12 × 0,01 m | 0,12 m |
| 3 MW na W | 3 × 1 000 000 W | 3 000 000 W |
| 7 kW na W | 7 × 1000 W | 7000 W |
| 2 MPa na Pa | 2 × 1 000 000 Pa | 2 000 000 Pa |
| 500 kPa na Pa | 500 × 1000 Pa | 500 000 Pa |
| 2,4 GHz na Hz | 2,4 × 1 000 000 000 Hz | 2 400 000 000 Hz |
| 50 MHz na Hz | 50 × 1 000 000 Hz | 50 000 000 Hz |
| 8 kJ na J | 8 × 1000 J | 8000 J |
| 750 mg na g | 750 × 0,001 g | 0,75 g |
Tabela zamiany jednostek długości
| Jednostka długości | Przeliczenie na metry |
|---|---|
| 1 km | 1000 m |
| 1 m | 1 m |
| 1 dm | 0,1 m |
| 1 cm | 0,01 m |
| 1 mm | 0,001 m |
| 1 µm | 0,000001 m |
| 1 nm | 0,000000001 m |
Jednostki powierzchni i objętości
Przy jednostkach kwadratowych i sześciennych przelicznik przedrostka trzeba podnieść do odpowiedniej potęgi. Dlatego 1 km = 1000 m, ale 1 km2 = 1 000 000 m2.
| Jednostka | Przeliczenie |
|---|---|
| 1 km2 | 1 000 000 m2 |
| 1 ha | 10 000 m2 |
| 1 a | 100 m2 |
| 1 cm2 | 0,0001 m2 |
| 1 m3 | 1000 dm3 = 1000 l |
| 1 dm3 | 1 l |
| 1 cm3 | 1 ml |
| 1 l | 1000 ml |
Przeliczenia jednostek pozaukładowych i złożonych
| Wielkość | Przeliczenie |
|---|---|
| energia | 1 kWh = 3,6 MJ |
| ciśnienie | 1 bar = 100 000 Pa |
Najczęstsze błędne zapisy jednostek
Symbole jednostek i przedrostków mają znaczenie techniczne. Mała i wielka litera mogą oznaczać inny mnożnik albo inną jednostkę.
- kW, nie KW – przedrostek kilo ma symbol k.
- MW, nie mw – przedrostek mega ma symbol M.
- MHz, nie mhz – mega to M, herc to Hz.
- mm, nie m/m – milimetr to przedrostek mili + metr.
- µm – formalny symbol mikrometra; w zapisie technicznym spotyka się też uproszczone um.
- 10 kW, nie 10kW – między wartością liczbową i jednostką stosuje się odstęp.
